Бичиг үсэг нь 5,000-хан орчим жилийн настай, дээр нь эгэл жирийн иргэд биш зөвхөн язгууртнууд бичиг үсэгтэй байж ирсэн тул бидний тархи бичиг үсэгт бүрэн дасаагүй. Гэхдээ яваандаа бид маш түргэн уншдаг болохоос гадна үгсийн сан нэмэгдэж логик гаргалгаа нь сайжрах юм. Тэр хүртэл хол байгаа хэдий ч өнөөдөр тухайлбал "улаан өнгө" гэж хэн нэг нь хэлэхэд улаан өнгө нүдэнд харагдах шиг болдог нь зүгээр ч нэг тохиолдол биш юм. Хэл хэдий чинээ үгийн баялаг ихтэй, гүнзгий утга санааг илэрхийлнэ төдий чинээ хүний тархийг хөгжүүлэн сэтгэн бодох чадварыг сайжруулж байдаг. Тийм болохоор бичиг үсэг бол хэрэггүй эрээн цоохор цаас биш. Бичиг үсэг нь унших тусам тархин дахь нейронуудын (идэвхтэй эсүүдийн) тоог нэмэгдүүлж тэднийг өөр хооронд нь холбон төвөгтэй сүлжээ үүсгэдэг.

Хүн бол мэдээлэл авагч, тээгч бөгөөд түүнийгээ бас дамжуулагч. Хүн хоёр замаар мэдээлэл тээдэг ба генетикээр, нөгөөх нь унших замаар. Уншина гэдэг нь бичсэн хүнийхээ хуримтлуулсан болон боловсруулсан мэдээллийг авна гэсэн үг. Харин тухайн мэдээллийг авсан хүн нь тэрийгээ сайжруулан дараа үедээ үлдээх үүрэгтэй болж байгаа юм (авсанд аваад орох биш). Бид хий дэмий ярьж бичдэггүй. Хүн болоод төрчихсөн учраас "олон юм донгосдог". Үзэл бодлоо илэрхийлэх, мэдлэгээ хуваалцах бол зөвхөн зогсоо зайгүй бичиж, амаа хаттал ярих тухай биш юм. Илэрхийлэл нь бичиг үсгээр эхлэх боловч тэр нь ямар ч дүрээр хүмүүст хүрч болно. Урлаг бас адилхан (ерөөс хүний бүтээсэн бүхэн) - бүжиг, жүжиг, дуу хөгжим бас л ямар нэг зүйл хэлэх гээд байгаа хэрэг. Гэхдээ илэрхийлэх арга нь ямар байхаас үл хамаараад үлдэц нь адилхан. Хоол төрөл зүйл амттай байж болох ч идсэний дараа адилхан мэдрэмж үлдээж болно.

Бүх зүйл бичиг үсэг. Өнөөгийн хүмүүс бичгийн хэлбэрээр ярьдаг. Үүнийг ерөнхий боловсрол олгодог. Логик гаргалгаанаас хүн сэтгэж эхэлдэг. Ахуйн хэлээр хүн яриад хол яваагүй. Дундад зууны хаад язгууртнууд зөвхөн өөрсдөө бичиг үсэгтэй болж аваад өдөржин ном уншиж өөрсдийгөө тултал хөгжүүлээд харин бусдад заадаггүй байсан шалтгаан нь ард иргэдийг мунхаг байлгаж тэдний хар хүчийг ашиглах байв. Хэдийгээр хувьсгал гарсан ч өнөөдөр тэдгээр язгууртнууд устаж алга болоогүй. Тэд ард иргэдийн хар хүчийг ашигласан хэвээр - гэхдээ арга нь өөр болсон байх. Хараад байхад соошилд бид өөрсдийнхөө элдэв дүрс бичлэг, хов жив, хэрүүл тэмцэл, хошин шогийг харж суусаар "мал" болох нь. Гэхдээ учир зүггүй ном уншицгаая гээгүй, харин "хог новшоор" тархиа дүүргэхээ больцгооё гэж байна.

Охидууд эхээс төрөхөөс зорилго нь тодорхой - багажтайгаа төрдөг. Байгалиас заяасан гоо сайхнаа ашиглан "мундаг" эрийн сэтгэлийг татаж хүүхдийг нь гаргана. Харин хөвгүүд учраа олох гэж "махаа иднэ" - хагас дутуу төрчихсөн учраас.

Хөвгүүд "эр хүн" болохын тулд хараал хүрсэн мэт өөртэйгээ ажиллах шаардлагатай. Өөрсдийгөө тултал хөгжүүлж хоорондоо цусгүй тулаан (цустай ч байж магадгүй) өрнүүлнэ - ана мана үзэлцэнэ (өрсөлдөнө). Тэндээс ялж эсэн мэнд гарч ирсэн нь "эр хүн" болно - бүтэн болж байгаа нь тэр. Тиймдээ ч хөвгүүд хар багаасаа тэмцээнд дуртай - тэр нь видео тоглоом, бодит спорт байх нь хамаагүй. Харин охидууд гоё хүүхэлдэй аваад баярлана - ирээдүйн эх хүн гэдгээ санаж буй. Нөгөө талд хөвгүүд төрөлхийн тулаанч.

Зорилгыг нь тодорхойлж өгөхгүй бол 12 нас хүрээд хөвгүүд сэтгэлийн хямралд ордог. Тэд өдөр шөнөгүй эргэцүүлэн бодож эхэлдэг. Яах гэж төрсөн, яагаад энэ бүхэн байдаг, амьдралын утга учир юу болох тухай тархиа гашилган зүг чиг ба баримжаагаа олох гэж оролдоно. Энэ үед нь тэдэнд "эр хүн" багш хэрэгтэй. Тэгэхгүй бол хэн ч биш болно. Хэн ч биш болсноор эхнэр олдохгүй, олдсон ч яваандаа гологдоно - архичин гуйлгачин болно. Эрэгтэй хүний амьдралын замнал хэцүү, ихэнх нь бууж өгдөг.

Хүн бол хамтралын бүтээгдэхүүн. Хүн үүссэн шалтгаан нь өөрөө хамтрал. Гэтэл хамтрал доторх хувь хүмүүс дураараа байх ямар ч боломжгүй. Бүгд нийтийн эрх ашгийн төлөөх дүрмийг дуртай дургүй мөрдөнө. Тэгж байж арай дээр амьдардаг. Гэр бүлд "миний эрх ашиг" гэдэг юм байхгүй, "гэр бүлийн эрх ашиг" гэж л бий. Улс орон бас адилхан, ардчилсан байлаа ч хэн ч хүссэнээрээ байхгүй. Ардчилал гэж олонхын засаглал гэсэн үг. Олонх нь олонхын төлөө байхаас өөр аргагүй, бие биенээсээ харилцан хамааралтайгаа бүгд мэдэх учраас.

Хувь хүний эрх, эрх чөлөөг байлгая гэсэн ч тэр нь яван явсаар нийтийн эрх болж хувирна, ямар ч арга байхгүй. Ганцаараа байхдаа ч хүн эрх чөлөөгүй - дургүй зүйлээ хийнэ, ядарсан ч ажил хийнэ, нойр хүрсэн ч орноосоо босно, зугаа цэнгэлийг хязгаарлана, бага иднэ, өөрийгөө ямар нэгэн хэрэгтэй зүйл хийхийг албадна. Философич С.Молор-Эрдэнийн хэлдэгээр "хүн болох" (өөрийгөө бүтээх) хамгийн хэцүү. Хэрхэн өөрийгөө бүтээх бэ? - Эхлээд нийгмдээ хүлээн зөвшөөрөгдөх хэрэгтэй, түүнийхээ чухал эд эс (бета) болох шаардлагатай. Тэгэхийн тулд бусдаас илүү ачаалал даах чадвартай, хувийн сахилга баттай, дэг журамтай, хэрэглэдэг биш бүтээдэг, үлгэр жишээ, бусдад хэрэгтэй хүн болох ёстой.

Эрхийг дагаж үүрэг хариуцлага ирнэ гэж хүмүүс ярьдаг. Тийм биш, зөвхөн үүрэг хариуцлага буюу нийтийн эрх ашиг гэж бий. "Нэгдүгээрт улсын эрх ашиг, хоёрдугаарт намын эрх ашиг, гуравдугаарт өөрийн эрх ашиг" гэж С.Зориг хэлсэн гэнэ лээ. Өөрөөр хэлбэл хоёрдугаар болон гуравдугаар нь байхгүй гэсэн үг. Яагаад гэвэл улсын эрх ашиг нь нөгөө хоёроо залгичихна. Намын болон хувийн эрх гэж байхгүй гэсэн санаа - байлаа ч тэр нь улс орны эрх ашгийн төлөө болж хувирна.

Америкийн эрх чөлөө (Liberty), мөрөөдөл бол "цэвэр" бизнесийн эрх чөлөө байв, шашин төрөөс (Лондонгоос) хараат бусаар (язгууртнуудын өмнө бөхийхгүй) ашиг хонжоо олох Томас Жефферсоны санаа ба тэрээр "бүх эрчүүд тэгш эрхтэй" гэсэн утгатай бүхий уриатай байв. "Эрчүүд" гэснийг нь "хүмүүс" гэж өнөөдөр орчуулаад байгаа. Анх тусгаар тогтнолоо зарлаж байхдаа харуудыг боолчилсон, эмэгтэйчүүдийн эрхийг хязгаарласан хэвээр байлаа. Английн Жон Локк болохоор нэгдүгээрт хувь хүний эрх ашгийг тавьж "хүний төрмөл эрх чөлөө" гэж их ярьдаг байв. Түүнийг сөрж Томас Гоббс "хүн төрөлхийн хувиа хичээсэн, хэрцгий амьтан" гээд "төвлөрсөн хүчтэй захиргаадалт байхгүй бол эмх замбараагүй байдал бий болгоно" гэж байв. Жан Жак Руссо "хувь хүн нь нийгмээсээ тэтгэлэг авч оронд нь хувийн эрх ашгаа золиосолдог", Ницше "Хувь хүний эрх бол хуурмаг зүйл", "төрмөл эрх биш нийгэм ба соёл нь оюун санааны үнэт зүйлийг төлөвшүүлдэг" гэх мэт. Ер нь Жон Локк түүхэн маргаанд ингээд навс ялагдсан. Бүгд түүн рүү дайрч үзэл санааг нь гутааж байлаа.

Дашрамд: Үзэл бодлоо илэрхийлэх хэм хэмжээ бол тусдаа сэдэв. Дараа нь энэ талаар бас нуршимз.

Америкийн жишээн дээр бол кино продюссер, хамтлаг дуучдын менежерүүд нийтийн, ялангуяа шинэ үеийнхэн буюу залуучуудын дунд судалгаа явуулж тэд юу үзэж харах, сонсохыг хүсэж байна тэрийг нь өгөх болдог. Гэтэл нөгөөдүүл нь үргэлж шинэ зүйлийг хүсээд байдаг нь сонирхолтой - тэд нь нэг хэвийн зүйлээс амархан залхдаг бололтой, байнга шинэ зүйл нэхнэ. Ингээд нөгөө компаниуд тэрхүү шинэ зүйлийг нь өгөх санаагаар этгээд хачин зүйл сэдэж эхэлдэг. Жишээ нь кино:

1890-1930 он. Хар цагаан хөдөлгөөнт дүрс (дуугүй) кино - Хошин шог, хайр сэтгэл, үлгэр домог.
1930-1950 он. Өнгө оруулсан (техниколор) дуут кино - Хөгжмийн, адал явдалт, эх орончийн тухай.
1950-1970 он. Судалгаа дээр тулгуурласан шинэ Холливуд - Цензур багатай, анти-хэро (киноны баатар, гэхдээ уламжлалт кинонуудын баатруудыг бодвол хэрцгий, хувиа хичээсэн, дураараа, бага зэрэг ёс суртахуунгүй). Мөн бослого, нийгмийн асуудал, дайн, сексийн эрх чөлөөний тухай. Тухайлбал Бонни, Клайд хоёрын тухай (хоёр алуурчныг магтан дуулсан), Загалмайлсан эцэг (мафийн толгойлогчийн тухай).
1975-1990 он. Блогбастер (төсөв ихтэй, үзүүлбэртэй, компьютер график оролцсон) - Эскапизм (бодит амьдралаас зугатах үзэл), өсвөр насныхны сэтгэл зүй. Тухайлбал Оддын дайн, Терминатор.
1990-2000 он. Бие даасан (индепендент) бүтээлүүд ба киноны жанрууд нэмэгдэв - Ер бусын, уламжлалт бус хэв маяг, гэр бүлийн үнэт зүйлийн эсрэг /Counterculture/. Титаник, Хөөрхөн хүүхэн, Цэрэг Жейн.
2000-2020 он. Франчайзинг - Супер эмэгтэй, феминизм, ЛГБТ.

Дуу хөгжмийн тухайд:

1900-1930 он. Жааз, блюз (сонгодог хөгжмийн орчин үеийн хувилбар) - Өдөр тутмын амьдрал, хайр сэтгэл, ёс суртахуун.
1930-1950 он. Хамтлагууд бий болов - Крунер. Дотоод мэдрэмжээ даруухан байдлаар илэрхийлдэг.
1950-1960 он. Рок-н-ролл, кантри (нийтийн дуу) - Зугаа цэнгэл, шөнийн амьдрал, бүжиг, секс, хайр дурлал. Тухайлбал Элвис Пресли, Битлс, Роллинг Стоунс.
1970s–1980 он. Хард рок, панк, диско - Өөрийгөө илэрхийлэх эрх чөлөө, шинэ чиг хандлага, өнгө төрх. Лед Зеппелин, Секс пистолс, Би Жийс зэрэг хамтлагууд моодонд орж байв.
1990-2000 он. Алтернатив рок, хип-хоп, поп - индивидуализм, нийгмийн шүүмжлэл. Нирвана, Тупак, Спайс Гёлс, Бритни Спирс.
2010-2020 он. К-поп, латин, электрон хөгжим, 80-аад оны синтвейв (электрон хөгжим зонхилсон), андеграунд (өвөрмөц) - Феминизм, тэгш эрх, ЛГБТ.

Ингээд залуучуудын хувцаслалт, зан авир, үзэл бодол нь яг дагаад хувирч өөрчлөгддөг.